واکاوی درگیری خانواده در اعتیاد : مطالعه ای کیفی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران

چکیده


اعتیاد هریک از اعضای خانواده اعم از والدین یا فرزندان، پیامدهای جبران‌ناپذیری بر نهاد خانواده وارد می‌کند. اعتیاد سپر حفاظتی خانواده را تخریب می کند و والدین معتاد، کارکرد حمایتی، حفاظتی و تربیتی خود را در خانواده از دست داده و به‌عنوان عاملی تهدیدکننده برای سایر اعضا بشمار می آیند.در این مطالعه تلاش گردید تجربه زیسته سوژه ها یا همان خانواده های معتادان از اعتیاد یکی از اعضای خانواده یا بیشتر که درگیر اعتیاد به مواد مخدر و روان گردان می باشد با اتخاذ رویکردی کیفی و تحلیل تماتیک مورد واکاوی و تبیین قرار بگیرد. یافته های مطالعه حاکی از شناسایی دو مضمون اصلی شامل پیامدهای معطوف به کارکرد خانواده و پیامدهای معطوف به نقش می باشد.در مقوله تبعات معطوف به کارکرد نهاد خانواده معتادان با چالش‌ کژکارکردی اقتصادی،‌ کژکارکردی عاطفی- امنیتی، ‌ کژکارکردی اجتماعی- تربیتی و کژکارکردی جنسی مواجه و در مقوله تبعات معطوف به نقش خانواده با چالش‌ های نقش والدینی و چالش‌ های نقش سایر اعضا درگیر است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد، اعتیاد هر عضوی از خانواده، بقیه اعضای خانواده را در معرض هم‌نشینی با یک معتاد (کج‌رو) قرار می‌دهد. در چنین خانواده هایی سایر اعضا یا فرد معتاد را طرد و به عنوان عضوی بی کفایت و مایه شرمساری برساخت می کنند و یا در مواجهه با این پدیده سایر اعضا نیز درگیر مسئله اعتیاد خواهند شد .

کلیدواژه‌ها

موضوعات