سزارین انتخابی واکاوی تجربه ی زیسته ی نمونه ای از زنان در شهر تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار جامعه شناسی دانشگاه خوارزمی

2 کارشناس ارشد جامعه شناسی

چکیده

در سال های اخیر، گرایش زنان ایرانی به وضع حمل از طریق سزارین به اندازه ای عمومیت یافته که این پدیده از سطح یک رفتار شخصی فراتر رفته و توجه پژوهشگران حوزه ی علوم اجتماعی را به خود جلب کرده است. در این نوشتار، برخی زمینه های مرتبط با شکل گیری گرایش زنان باردار به انجام دادن سزارین غیردرمانی و تجربه ی زیسته ی آنها در این خصوص تحلیل شده است. بدین منظور در چارچوب پارادایم تفسیری و با بهره گیری از روش کیفی با 15 نفر از زنانی که در زمان تحقیق در بیمارستان لاله شهر تهران تحت عمل سزارین قرار گرفته بودند، مصاحبه شد. نتایج، بیانگر آن است که ترس از درد و عوارض زایمان طبیعی که در طول دوران بارداری توسط اطرافیان و پزشک معالج برساخته می شود، موجب می شود زنان باردار بدون ضرورت درمانی یا پزشکی خاصی سزارین غیردرمانی را انتخاب کنند. نکته ی مهم این است که پزشک معالج هیچ یک از مشارکت کنندگان در تحقیق نسبت به آموزش هایی که زنان باردار را از نظر جسمانی و روانی برای زمان طبیعی آماده سازد یا نسبت به آن مطلع سازد، راهنمایی نکرده اند. در مجموع به نظر می رسد، افزایش آگاهی درباره ی سودمندی و عوارض منفی هر دو نوع زایمان، بهبود کیفیت زایمان طبیعی، آشنایی با روش های جدید زایمان طبیعی مانند زایمان در آب و تحت پوشش بیمه های درمانی قرار گرفتن، توسعه ی فرهنگی طب سنتی و طب مکمل، ایجاد قواعدی برای نظارت بر سزاری نهای غیر درمانی و در نهایت توانمندشدن شناختی، شخصیتی و جسمانی زنان می تواند گرایش به سزارین را تعدیل کند.

کلیدواژه‌ها


×      آرمسترانگ، دیوید 1372. جامعه­شناسی پزشکی. ترجمه­ی احمد خزاعی و محمد توکل، تهران، دانشگاه صنعتی شریف.

×      احمدنیا، شیرین. «جامعه­شناسی بدن و بدن زن»، فصل زنان، ش5، (1384).

×      اکبری، سهیلا، نصرت اله رشیدی، فرحناز چنگاوی، فاطمه جنانی و  محمد جواد طراحی. «تأثیر زایمان در آب بر طول مدت زایمان و میزان درد در مقایسه با زایمان به روش متداول»، یافته، دوره10، ش13، (1387).

×      ایمان، محمد تقی 1388. مبانی پارادایمی روش های کمی و کیفی تحقیق درعلوم انسانی. قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.

×      بربی، مارگارت 1381. رویکردی نوین به درد زایمان. ترجمه­ی معصومه داود آبادی فراهانی، نفیسه سید زاده اقدم، کتایون وکیلیان، اراک، دانشگاه علوم پزشکی اراک.

×      بودریار، ژان 1389. جامعه مصرفی: اسطوره­ها و ساختارها، ترجمه­ی پیروز ایزدی، تهران، ثالث.

×      بودون، ریمون 1383. منطق کنش اجتماعی: روش تحلیل مسائل اجتماعی، ترجمه­ی عبدالحسین نیک گهر، تهران، توتیا.

×      بلیکی، نورمن(1392). طراحی پژوهش های اجتماعی. ترجمه حسن چاوشیان، تهران،  نشر نی.

×      بیگی، ابوالفضل، سید حمیدرضا طباطبایی، نرگس محمدصالحی و مریم یزدانی. «تعیین عوامل مؤثر بر انجام روش سزارین در بیمارستان­های شهر شیراز»، نشریه دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی ایران (دو ماهانه پرستاری ایران)، دوره 21، ش56، (1387).

×      ترک زهرائی، شهناز 1388. آمادگی برای زایمان و روش­های کاهش درد غیر ارادی، تهران، رسانه تخصصی.

×      جعفری جاوید، مینا 1380. زایمان بی­درد و بی­هوشی در مامایی، تهران، پورسینا.

×      حر عاملی، (1364) وسائل الشیعه، ترجمه ی علی صحت، قم: انتشارات ناس، جلد 1.

×      حیدرپور، سوسن، الهام زارع، عصمت مهرابی، فاطمه حیدرپور و میترا کولیوند. «بررسی مقایسه­ای درک زنان نخست زا از درد، ترس و اضطراب از زایمان در سه گروه فارس، ترک وکرد»، تحقیقات بالینی در علوم پزشکی، ش3، (1394).

×      خدابخشی کولائی، آناهیتا، صدیقه حیدری، ابوالقاسم خوش کنش و محمود حیدری. «ارتباط هوش معنوی با تاب آوری در برابر استرس و ترجیح روش زایمان در بین زنان باردار»، زنان، مامائی و نازائی ایران، دوره 16، ش 58، (1392).

×      داوری، مجید، محمد رضا مرآثی، زهره قرشی و میترا مختاری. «ارتباط عوامل اقتصادی- اجتماعی با شیوع سزارین خود خواسته در زنان نخست زا»، مدیریت اطلاعات و سلامت، (ویژه نامه اقتصاد سلامت)، دوره 8، ش 7، (1390).

×      شصت فولادی، مهتاب و غلامرضا منشئی. «تأثیر آموزش تنظیم هیجان به شیوۀ گروهی بر استرس زنان مبتلا به سرطان سینۀ شهر اصفهان»، دانش و پژوهش در روانشناسی کاربردی، سال 16، ش4، (1394).

×      شاهپوریان، فرنگیس، کیاندخت کیانی، هایده صدیقیان و فاطمه حسینی. «تأثیر زایمان در آب بر درد مرحله فعال زایمان»، علوم پزشکی رازی، دوره 14، ش57، (1386).

×      فلیک، اووه 1392. درآمدی بر تحقیق کیفی. ترجمه­ی هادی جلیلی، تهران، نشر نی.

×      قاسمی، فاطمه. «بررسی فراوانی و علل سزارین در استان یزد»، مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، دوره 20، ش2، (1388).

×      قاسمی، مرضیه، فاطمه نارا و اشرف جامی. «عوارض مادری، جنینی و نوزادی زایمان در آب در مقایسه با زایمان معمولی»، زنان و نازایی ایران، دوره 16، ش70، (1392).

×      کارلسون، نیل 1352. روان­شناسی فیزیولوژیک. ترجمه­ی محمود بهزاد، تهران، کتاب.

×      کریمی، مژگان. «با اپیدمی یا همه­گیری سزارین چه باید کرد»، حقوق زنان، ش2، (1392).   

×      کیوان آرا، محمود 1386. اصول و مبانی جامعه شناسی پزشکی، اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان.

×      لوزیک، دانیلین 1383. نگرشی نو در تحلیل مسائل اجتماعی، ترجمه­ی سعید معیدفر، تهران، امیرکبیر.

×      محمد پور، احمد 1389. ضد روش (منطق و طرح در روش شناسی کیفی)، تهران، جامعه شناسان.

×      موحد، مجید؛ حلیمه عنایت؛ اسفندیار غفاری نسب؛ صدیقه البرزی؛ روح اله مظفری(1391)، عوامل مرتبط با انتخاب سزارین در میا زنان باردار شهر شیراز. مجله دانشگاه علوم پزشکی فسا، سال دوم، شماره 2. ص 78.

×      ودادهیر، ابوعلی، فهیمه حسین نژاد، سید محمد هانی ساداتی و سیمین تقوی. «فرزندآوری به مثابه یک مسأله اجتماعی- فرهنگی»، پژوهش­های انسان شناسی ایران، سال 1، ش2، (1390).

×      هاشمی، فاطمه  و یوسف گرجی. «تأثیر آموزش گروهی کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی بر شدت علائم جسمانی زنان مبتلا به سندرم روده تحریک پذیر»، پرستاری داخلی، سال 5، ش1، (1395).

  • Ø Chez Ronald A. & Wayne B. Jonas. "The Challenge of Complementary and Alternative Medicine", American Journal of Obstet Cynecol, Vol:177, (1997).
  • Ø Ernest E. 2000. "Perspective of Use of Complementary/Alternative Medicine: A Systematic Review", Bulletine of the World Health Organization.
  • Ø Ogden, J. 2007. Health Psychology; London, Open University Press.
  • Ø Raphael Dennis, Tobe Brayant & Marcia Rioux (2006). "Staying Alive: Critical Perspectives on Health, Illness, and Health Care", Toronto Canadian Scholars: Press Inc.
  • Ø Salomonsson Birgitta, Siw Alehagen, Klaas Wijma (2011),"Fear of Childbirth ", Sexual & Reproductive Healthcare,Vol. 2,No.4, (2011).
  • Ø Siahpush, Mohammad. "Postmodern Values, Dissatisfaction with Conventional Medicine and Popularity of Alternative Therapies", Journal of Sociology,Vol.34, No.1, (1998).
  • Ø Smith J.A,  Flowers P & Larkin, M. (2009), "Interpretative Phenomenological Analysis", United Kingdom: Sage Pub.