مطالعات راهبردی زنان

مطالعات راهبردی زنان

بررسی به زیستن اجتماعی زنان مراقب والدین سالمند شهر ایلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران
2 دانشیار گروه جمعیت‌شناسی دانشگاه تهران، تهران، ایران
3 دانشیار گروه جمعیت شناسی دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 استاد گروه جمعیت شناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده
مقاله حاضربه بررسی وضعیت به‌زیستن اجتماعی زنان شهر ایلام و اثر پذیری این وضعیت از فشارهای ناشی از مراقبت خانگی از والدین سالمند را مورد بررسی قرار داده است. این پژوهش به شیوه پیمایشی، بر اساس طرح مقطعی انجام و اطلاعات مورد نیاز به‌وسیله‌ی توزیع پرسشنامه به شیوه خوشه‌ای در بین 593 نفر از زنان 49-30 ساله شهر ایلام گردآوری شده است. نتایج حاکی از به‌زیستن اجتماعی متوسط و فشار مراقبتی پایین در بین افراد مورد بررسی است. همچنین میانگین نمره به‌زیستن اجتماعی پاسخگویان بر حسب متغیرهای سن، شغل، سطح تحصیلات و تعلق ذهنی طبقاتی از تفاوت معنی‌دار برخوردار است و فرضیه‌‌های مربوط به تفاوت میانگین به‌زیستن اجتماعی بر حسب این متغیرها تایید شد. بررسی رابطه متغیر فشار‌های مراقبتی با به‌زیستن اجتماعی بیانگر وجود همبستگی معکوس و تایید فرضیه‌ی مربوطه است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد هرچه فشار مراقبتی ناشی از مراقبت خانگی از والدین سالمند بیشتر باشد، به‌زیستن اجتماعی زنان بزرگسال کمتر است که می‌تواند حساسیت و نگرانی مسئولان را در مورد به‌زیستن اجتماعی زنان و نیز مراقبت خانگی از سالمندان بیشتر کند. سازمان‌ها و ارگان‌های ذیربط می‌توانند در راستای حفظ و ارتقای سلامت فردی و به‌زیستن اجتماعی که در نهایت، منجر به عملکرد بهتر زنان در جامعه می‌شود گام‌های موثری بردارند و به مداخلات فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی مناسب دست بزنند تا در سایه سلامت جامعه، مشکلات اجتماعی کاهش یافته و روابط در لوای تصحیح شیوه‌های رفتاری بهبود یابد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


  1. ایزدآبادی، زهرا، بلوردی، محدثه، و ایمانی­گوغری، زهرا (1399). اثربخشی آموزش فراشناخت و ذهن آگاهی بر بهزیستی اجتماعی و امید به زندگی پرستاران. روان پرستاری، 8(5)، 24-14.
  2. بنی­اردلان، هدی، مطلبی، آمنه، شاهرخی، اکرم، و محمدی، فاطمه (1401). تأثیر آموزش و پیگیری تلفنی بر فشار مراقبتی مراقبین بیماران سالمند مبتلا به سکته مغزی، مجله سالمند، 17(2) 303- 290.
  3. بخارایی، احمد، شربتیان، محمدحسن، و ایمنی، نفیسه (1394). مطالعه جامعه‌شناختی سلامت اجتماعی زنان و عوامل مؤثر بر آن (مطالعه موردی: زنان منطقه چهار شهری تهران)، دوفصلنامه پژوهش­های جامعه­شناسی معاصر، 7، 54-29.
  4. تجویدی، محبوبه، دالوندی، اصغر، صحاف، رباب و رهگذر، مهدی (1396). ارتباط سلامت عمومی با مشخصات جمعیت­شناختی مراقبین خانوادگی بازماندگان سکته مغزی، مجله سالمند، 12(4)، 505-494.
  5. حارث­آبادی، مهدی، بی­باک، بهرام، حسین­زاده، ابراهیم، بیاتی، حمیدرضا، ارکی، مینا، و اکبری، هادی (1391). فشار روانی مراقبان خانواده بیماران اسکیزوفرنی بستری در بیمارستان امام رضا (ع) بجنورد، مجله دانشگاه علوم پزشکی خراسان شمالی، 4(2)، 171-165.
  6. حسین­پور، موسی، نوروزی، کیان، ره­گوی، ابولفضل، قاسمی، سیما، نوروزی، مهدی، و بابائی، مهرزاد (1400). بررسی رابطه بین فشار مراقبتی، آمادگی برای مراقبت و کیفیت زندگی در مراقبین خانگی سالمندان مبتلا به آلزایمر در انجمن آلزایمر ایران، نشریه سالمندشناسی، 6(2)، 18-11.
  7. باستانی، فریده، علیجانپور اقاملکی، معصومه، حسینی، راضیه­سادات، صالح­آبادی، سمیه، و قزلباش، سیما (1393). ارتباط سلامت عمومی و فشار بار مراقبتی در زنان مراقبت کننده از سالمند مبتلا به آلزایمر، مجله دانشگاه علوم پزشکی سبزوار، 21(6)، 1143- 1134.
  8. حقگو، امین، ذوالعدل، محمد، افروغی، سلیمان، رحیمیان، هوشنگ، و میرزایی، محمدسعید (1396). بررسی میزان فشار مراقبتی مراقبین خانوادگی در بیماران مبتلا به اختلالات روانی بستری در بیمارستان شهید رجایی شهر یاسوج در سال ۱۳۹۴، روان پرستاری، 5(2)، 44-39.
  9. دهقانی، یوسف، عمرانی­فرد، ویکتوریا، و بابامیری، محمد (1395). اثربخشی آموزش مهارت‌های ارتباطی بر فشار مراقبتی و کیفیت زندگی مراقبان خانگی سالمندان مبتلا به دمانس، مجله تحقیقات علوم رفتاری، 14(2)، 167-161.
  10. رضایی، امید، و نوغانی دخت­بهمنی، محسن (1396). به­زیستن اجتماعی دانشجویان و عوامل موثر بر آن، دوفصلنامه علوم اجتماعی، 14(2)، 56-31.
  11. صباغ، صمد، معینیان، نرمینه، و صباغ، سارا (1390). سنجش سلامت اجتماعی و عوامل اجتماعی مرتبط با آن در بین خانوارهای شهر تبریز. فصلنامه مطالعات جامعه­شناسی، 3(10)، 44-27.
  12. کوششی، مجید (1388). رفتارهای جمعیتی و الگوهای حمایت اجتماعی سالمندان شهر تهران، نامه انجمن جمعیت­شناسی ایران، 4(8)، 172-149.
  13. فرهادی، اکرم، فروغان، مهشید، محمدی، فرحناز، رسولی، مریم، صادق­مقدم، لیلا، نظری، شیما، و صادقی، نرجس خاتون (1395). مفهوم ارزیابی مراقبت در مراقبان خانوادگی سالمندان، سالمند، 11(1)، 19-8.
  14. فرهمند، مهناز، خاتمی­سروی، خدیجه، و محمدحسنی، رضیه (1395). مقایسه سلامت اجتماعی، قدرت تصمیم­گیری، مهارت­های ارتباطی و عزت نفس در بین زنان شاغل و خانه­دار شهر یزد، فصلنامه زن و جامعه، 7(2)، 165-147.
  15. فیروزبخت، مژگان، ریاحی، محمداسماعیل، و تیرگر، آرام (1396). عوامل موثر بر سلامت اجتماعی زنان: یک مطالعه مروری در مجلات فارسی، فصلنامه علمی- پژوهشی سلامت اجتماعی، 4(3)، 195-186.
  16. قاضی­نژاد، مریم، و سنگری سلیمانی، هاجر (1395). رابطۀ شغل و سلامت اجتماعی زنان، زن در توسعه و سیاست، 14(3)، 288-273.
  17. محمدی شاهبلاغی، فرحناز (1385). خودکار آمدی و فشار مراقبتی مراقبان عضو خانواده سالمندان مبتلا به آلزایمر در تهران، سالمند، 1(1)، 33-26.
  18. مجیدی­خامنه، فریده، و مهدوی، محمدصادق (1397). مفهوم مراقبت از والدین سالمند بر اساس تجربه زیسته مراقبین خانوادگی در تهران، نامه انسان­شناسی، 15(26)، 134-101.
  19. یزدان­پناه، لیلا، و نیک­ورز، طیبه (1394). رابطه عوامل اجتماعی با سلامت اجتماعی دانشجویان دانشگاه شهید باهنر کرمان، فصلنامه جامعه­شناسی کاربردی، 26(3)، 116-99.

 

 

 

  • Barreto, P.S., Morley, J.E., Chodzko-Zajko, W., Pitkala, H., Weening-Djiksterhuis, E., & Rodriguez-Mañas, L. (2016). Recommendations on Physical Activity and Exercise for Older Adults Living in Long-Term Care Facilities: A Taskforce Report. Journal of the American Medical Directors Association, 17(5), 381-392. doi.org/10.1016/j.jamda.2016.01.021
  • Bevans, F., & Sternberg, E. M. (2012). Care giving Burden, Stress, and Health Effects Among Family Caregivers of Adult Cancer Patients. JAMA,307(4),398-403. doi:10.1001/jama.2012.29.
  • Carr, A. (2011). Positive psychology: The science of happiness and human strengths. Routledge. Second edition. https://books.google.com/books?id=xqAEHrvG0
  • DeForge, R., Ward-Griffin, C., St-Amant, O., Hall, J., Mc William, C., Forbes, D,. et al. (2017). Evaluating dementia home care practices: The reification of care norms. Journal of Aging Studies, 43(null), 23-31. https://doi.org/10.1016/j.jaging.2017.09.002
  • Fingerman, K.L., & Charles, S.T. (2010). It takes two to tango. Why older people have the best relationships. Current Directions in Psychological Science, 19(3), 172–6.

 

  • Keyes‚ M. (1998). Social Wellbeing. Social Psychology Quarterly, 61(2), 121-140. DOI: 10.2307/2787065

 

  • Kim, Y., & Given, B.A. (2008). Quality of Life of Family Caregivers of Cancer survivors: across the trajectory of the illness. Cancer Journal,. 112(11), 2556-2568. doi: 10.1002/cncr.23449.

 

  • Keyes, C.L.M., & Shapiro, A. (2004). Social well-being in the United States: A Descriptive Epidemiology. University of Chicago press, Chapter 12, 350-372.

 

  • Lee, K., Martin, P., & Poon, L.W. (2017). Predictors of caregiving burden: impact of subjective health, negative affect, and loneliness of octogenarians and centenarians. Aging and Mental Health, 21(11),1214-1221. doi: 10.1080/13607863.2016.1206512. Epub 2016 Jul 20.

 

 

  • Mohammed, S., Priya, S.S., & George, C. (2015). Caregiver Burden in a Community Mental Health Program- a Cross Sectional Study. Kerala Journal of Psychiatry. 28(1), 26-33.
  • Negovan, V. (2010). Dimensions of students Psychosocial Well-being and their measurement: validation of a student’s psychosocial well-being Inventory‚ Europe’s journal of Psychology, 6 (2), 85-104. https://doi.org/10.5964/ejop.v6i2.186

 

 

  • Noor, sh., & Isa, F. Md. (2020). Malaysian Sandwich Generation Issues and Challenges in Elderly Parents Care. International and Multidisciplinary Journal of Social Sciences (RIMCIS), 9(3), 289-312. https://doi.org/10.17583/rimcis.2020.5277

 

 

  • Radzyk, J. (2015). Evaluation of a new Social Well-Being uestionnaire. Bachelor thesis Psychology. Department of Psychology, Health & Technology. University of Twente, Netherlands.

 

  • Reed, C., Belger, M., Dell'agnello, G., Wimo, A., Argimon, J.M., Bruno, G., et al. (2014). Caregiver Burden in Alzheimer's Disease: Differential Associations in Adult-Child and Spousal Caregivers in the GERAS Observational Study. Dementia and Geriatric Cognitive Disorders Extra, 4(1), 51-64. https://doi.org/10.1159/000358234

 

  • Ryff, C.D., & Keyes, C.L.M. (1995). The structure of psychological well-being revisited. Journal of Personality and Social Psychology, 69 (4), 716-727.

 

  • Smith, L., Morton, D., & Van Rooyen, D. (2022). Family dynamics in dementia care: A phenomenological exploration of the experiences of family caregivers of relatives with dementia. Journal of Psychiatric and Mental Health Nursing; online, First published: 27 January. https://doi.org/10.1111/jpm.12822.

 

 

  • Yesufu- Udechuku, A., Harrison, B., Mayo-Wilson, E., Young, N., Wood hams, P., Shiers, D., et al. (2015). Interventions to improve the experience of caring for people with severe mental illness: systematic review and meta-analysis. The British journal of Psychiatry;206(4):268-274. org/10.1192/bjp.bp.114.147561

 

  • Wilkinson, R. G. (1996). Unhealthy societies: the afflictions of inequality. Routledge.