بررسی اثربخشی قوانین و مقررات حمایتی در میزان تمایل زنان معلول شهر تهران به اشتغال

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای حقوق عمومی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار گروه حقوق عمومی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسالمی، تهران، ایران

چکیده

بیکاری یکی از مشکلات عمده و مبتلابه بسیاری از افراد جامعه است که معلولین به‌ویژه زنان معلول بیشتر با آن مواجه‌اند. هدف از انجام این پژوهش آسیب‌شناسی قوانین و مقررات حمایتی اشتغال زنان معلول در حقوق ایران بوده است. در این پژوهش به منظور تحلیل کمی اطلاعات و نیز آگاهی از نگرش زنان معلول شهر تهران نسبت به چالش‌های حقوقی پیش‌روی معلولین برای اشتغال از طریق ابزار پرسش­نامه محقق‌ساخته، اطلاعات جمع‌آوری شده است.جامعه‌ی آماری تحقیق حاضر زنان 20 تا 50 ساله‌ی معلول شهر تهران در سال 1397 بوده که تعداد آنها بالای 100 هزار نفر است وحجم نمونه برابر با 383 نفر تعیین شد.تمامی محاسبات آماری به منظور تحلیل استنباطی داده‌ها با استفاده از بسته‌ی نرم‌افزاری SPSS انجام شد. براساس نتایج حاصل از پژوهش، 37 مورد از موانع پیش‌روی اشتغال معلولین شناسایی شد. به نظر مصاحبه‌شوندگان، اختصاص‌نیافتن هیچ اصلی در قانون اساسی به وضعیت معلولین، کم‌اهمیت‌ترین مانع و نبود بانک اطلاعاتی مناسب و نداشتن اطلاعات و آمار جامع و دقیق درخـصوص معلولین متقاضی اشتغال، کم‌رنگ‌بودن قانون 3 درصد استخدامی برای جذب معلولین یا اجرا نشدن دقیق آن، ابلاغ‌نشدن به‌موقع اعتبارات اشتغال معلولین به استان‌ها، شـناخت کـافی نداشتن صـاحبان صـنایع و کارفرمایـان از توانمنـدی‌هـای معلولین و کمبود وسایل مناسب برای جابه‌جایی و تحرک معلولین در سـطح شـهر از قبیـل اتوبوس‌های درون‌شهری مناسب‌سازی‌شده برای این افراد از مهم‌ترین موانع بر سر راه اشتغال معلولین است.

کلیدواژه‌ها


  • حسینی، سید حسن و فاطمه صفری، 1387. «معلولیت، طرد و فقر اجتماعی». رفاه اجتماعی، ش 30 و 31.
  • رضائی، مهدی و لطیف پرتوی، 1394. «زنان معلول و تعامل با جامعه (مطالعه‌ی کیفی زندگی اجتماعی زنان معلول)»، مطالعات راهبردی زنان، دوره 17، ش 67.
  • زینعلی، فرانک؛ میرخانی، مجید، 1379. بررسی‌ مشکلات شغلی‌ زنان معلول جسمی‌، پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی
  • شریفیان‌ثانی، مریم، حمیرا سجادی، فرشته طلوعی و انوشیروان کاظم‌نژاد، 1385. «دختران و زنان دچار معلولیت جسمی-حرکتی: نیازها و مشکلات»، توانبخشی، دوره ۷، ش ۲.
  • طباطبایی، احمد و سعید نوری‌نشاط، 1388. «تعهدات جمهوری اسلامی ایران در زمینه حقوق فرهنگی معلولین»، اندیشه‌های حقوق خصوصی، دوره 6، شماره 2.
  • عبداله‌نجف‌آبادی، اعظم و محمدرضا رحمت، 1396. «بررسی حمایت‌های کیفری از معلولان در حقوق ایران»، چهارمین همایش ملی حقوق ارزیابی کارآمدی قانون در نظام جمهوری اسلامی ایران، میبد: دانشگاه آزاد اسلامی واحد میبد.
  • فقیه، ابولحسن؛ نظم ده، کاظم؛ همرنگ یوسفی، محمد تقی، 1392، معلولیت ها، راهنمای تطبیق و اجرای اثربخش میثاق جهانی افراد دارای معلولیت، انتشارات سازمان بهزیستی، تهران.
  • کهریزی، مهوش و علی مرادی، 1394. «چالش­های اخلاقی اشتغال زنان برای خانواده (بررسی تطبیقی اسلام و فمینیسم و ارائه راه‌کارها)»، پژوهش‌نامه اخلاق، سال هشتم، ش 28.
  • موللی، گیتا، مهدی شریفی، محمد رستمی و سیف‌الله خدادی، 1393. «نیازها و مشکلات نوجوانان معلول جسمی-حرکتی: آموزشی، اشتغال»، نخستین همایش ملی توانمندسازی فردی اجتماعی افراد با نیازهای ویژه، خراسان جنوبی- قاین: دانشگاه آزاد اسلامی واحد قاینات.
  • هدایت‌نیا، فرج‌الله، 1385. «اشتغال زنان و مصلحت خانواده در قانون مدنی؛ بررسی فقهی-حقوقی ماده 1117 قانون مدنی»، کتاب زنان، ش 34.
    • Ahookhosh, K, 2001. “Disability Employment and problems in this area”. TavanYab. 2001, 3:23 (Persian).
    •  Amiri M, 2010. “Disability Employment [Internet]. Social work, Family Counselling, and Addiction”. Available from: http://behzist.persianblog.ir/post/19/
    • Faraji, MA, 2010. Comparative Study of Disability Rights in Employment Areas, Tehran: JunglePublication;2010,pp:2‒4.(Persian)
    • Shier, M, JR Graham & ME Jones, 2009. “Barriers to employment as experienced by disabled people: a qualitative analysis in Calgary and Regina, Canada”, Disability & Society, 24 (1).
    •  WHO, 2001. International Clasification of Functioning, Disability and Health (ICF).
    • WHO, 2010. Community‒Based Rehabilitation CBR Guidelines, Genova: World Health Organization.
    • Zarafshan Sh. Mechanisms to protect the rights of persons with disabilities in employment and international instruments. Journal of Legal Research. 2008;13:237.(Persian)