عدالت جنسیتی از دیدگاه علامه طباطبایی و شهید مطهری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

چکیده

«عدالت» از حیث مفهوم شناختی، به معانی: تعادل و توازن، تساوی در شرائط مساوی، تفاوت در شرائط متفاوت، دادن حق هر صاحب حقی و قرار گرفتن هر چیزی در جای خود می باشد. در این نوشتار مفاهیم و مبانی «عدالت » و «جنسیت » و ترکیب «عدالت جنسیتی » از منظر علامه طباطبایی و شهید مطهری مورد بررسی قرار گرفته و معلوم می شود، یگانه مرجع حقوقی نظام آفرینش، غایتمندی فعل الهی، رابطه وثیق حق و تکلف، حق و عدالت، وحدت انگاری عالم وجود و نسبت طبیعت و فطرت انسانی نظام ارزشی اسلام در جریان «عدالت جنسیتی» معنا و مبنای خود را نشان می دهد؛ مساوات ملازم بلکه متحد با عدالت و عدالت ریشه در تساوی دارد تا نفی تبعیض در آن یک اصل اصیل و قطعی باشد و «تشابه» اساسا موضوعیت ندارد؛ اگر چه مساوات مطلق غیرممکن و مطلوب هم نیست؛ زیرا تفاوتهای طبیعی و اکتسابی چنین حکم می کند.

کلیدواژه‌ها


×   قرآن کریم.

×   ابن‌سینا، حسین (1375)، الاشارات والتنبیهات، چ اول، قم: نشر البلاغه.

×   بستان (نجفی)، حسین (1388)، اسلام و تفاوت­های جنسیتی در نهادهای اجتماعی، چ اول، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه و دفتر امور بانوان وزارت کشور.

×   جوادی آملی، عبدالله (1375)، زن در آینه جلال و جمال، قم: مرکز نشر اسراء.

×   طباطبایی، محمدحسین (1384)، تفسیر المیزان، چ بیستم، قم: دفتر انتشارات اسلامی.

×   طباطبایی، محمدحسین (1388)، بررسی‌های اسلامی، (به کوشش سیدهادی خسرو شاهی) قم: بوستان کتاب.

×   طباطبایی، محمدحسین (1387)، تعالیم اسلام، (به کوشش سیدهادی خسرو شاهی) قم: بوستان کتاب.

×   طباطبایی، محمدحسین (1378)، بررسی‌های اسلامی، (به کوشش سیدهادی خسرو شاهی)، چ اول، قم: بوستان کتاب.

×   طباطبایی، محمدحسین (1382)، اسلام و انسان معاصر، چ­ اول، قم: دفتر انتشارات اسلامی.

×   مطهری، مرتضی (1377)، مجموعه آثار، تهران: انتشارات صدرا.

×   مطهری، مرتضی (1378)، مجموعه آثار، تهران: انتشارات صدرا.

×   مطهری، مرتضی (1383)، مجموعه آثار، چ پنجم، تهران: انتشارات صدرا.

×   مطهری، مرتضی (1383)، بیست گفتار، چ دوم، تهران: انتشارات صدرا.

×   مطهری، مرتضی (1382)، یادداشت‌های استاد مطهری، چ دوم، تهران: انتشارات صدرا.

×   قیصری ، داودبن محمود (1416ق)، شرح فصوص، (تصحیح محمدحسن الساعدی)، بی­جا: تحقیق دارالاعتصام، منشورات انوارالهدی.

×   قربان‌نیا، ناصر (1381)، عدالت حقوقی، تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.

×   ـــــــــ (1368)، نهج­البلاغه، (ترجمه سیدجعفر شهیدی)، چ یازدهم، تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.