حق بهره‌مندی از شیر مادر در اردوگاه پناهندگان در پرتو نظام بین‌المللی حقوق بشر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه مطالعات زنان و خانواده دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 استادیار گروه حقوق دانشگاه پیام نور ، تهران، ایران

چکیده

تغذیه با شیر مادر یکی از مهم‌ترین ضروریات، در فرایندِ سلامت و رشد و نمو کودکان است.در اغلب کشورهای جهان با توجه به توصیه‌های سازمان بهداشت جهانی و حساسیت‌های موجود در زمینه‌ی تغذیه‌ی نوزادان با شیر مادر، عرضه و ارائه‌ی شیرخشک با محدویت‌های جدی مواجه می‌باشد. از سوی دیگر با توجه به وجود بحران‌های اجتماعی، اقتصادی و امنیتی در نقاط مختلف دنیا، جهان با چالشِ افزایش تعداد آواراگان و پناهندگان، مواجه است. با هدف اسکان موقت آوارگان و کمک به آن‌ها برخی از کشورهای جهان، اردوگاه‌های موقتی را در نقاط مرزی خود برپا نموده‌اند. تعداد زیادی از زنان و کودکان در این اردوگاه‌ها اسکان یافته‌اند. با توجه به ارائه‌ی شیرخشک در این اردوگاه‌ها در قالب کمک‌های بشردوستانه، وضعیت تغذیه‌ی نوزادان و کودکان شیرخواره و همچنین مسائل مربوط به سلامت و رشد نموشان، به یک نگرانیِ حقوق بشری تبدیل شده است. در این راستا، پژوهش حاضر با توسل به شیوه‌ی تحلیلی ـ توصیفی به دنبال یافتن پاسخی مناسب برای دو پرسش است. اول، این‌که آیا، طبق قواعد بین المللی حقوق بشری، حقی به نام حق بر بهره‌مند شدن از شیر مادر وجود دارد؟ اگر چنین حقی وجود دارد، با توجه به شرایط اضطراری موجود در اردوگاه‌های پناهندگان، چگونه می‌توان از عهده‌ی اجرا و تأمینِ چنین حقی برآمد؟ به نظر می‌رسد در قالب برخی از اسناد حقوق بشری ، بحث حقِ بر شیر مادر به نوعی مطرح شده و تأمین این حق، تعهدی است که دولت‌های برپاکننده‌ی اردوگاه، بر عهده دارند.

کلیدواژه‌ها


  • ارزانی، افسانه، سیما محمدخان کرمانشاهی و یدالله زاهد پاشا، (1387).«تأثیر مداخله آموزشی بر تداوم تغذیه با شیر مادر در نوزادان کم‌وزن»، دانشگاه علوم پزشکی قزوین، س 12، ش 2.
  • زرنشان، شهرام و احمد رضوانی مفرد، (1396).«حمایت از حق تغذیه کودک با شیر مادر در اسلام و نظام بین‌المللی حقوق بشر»، مطالعات حقوق تطبیقی، د 8، ش 2.
  • غفاری، سعیده و مریم حمزه لو مقدم، (1390).«طب سنتی و اهمیت تغذیه‌ی نوزاد با شیر مادر»، طب سنتی اسلام و ایران، س 2، ش 2.
  • غلامعلی، علی،(1399)،"حق بر تغذیه با شیر مادر در پرتو مبانی حقوق بشر اسلامی"، فصلنامه حقوق پزشکی، ویژه نامه حقوق بشر و حقوق شهروندی،جلد 14، صفحه 114-101
  • مختاریان، طاهره، داریوش فرهود، مریم مالمیر و طیبه مختاریان، (1396).«ضرورت اخلاقی تغذیه با شیر مادر و پایبندی به حقوق نوزادان»، اخلاق در علوم و فناوری، س 12، ش 1.
  • مروتی شریف‌آبادی، محمدعلی، اقدس حاجی‌زاده، صدیقه اخوان کرباسی، و حسین فلاح زاده، (1392). «بررسی وضعیت تغذیه انحصاری با شیر مادر تا 6 ماهگی و برخی عوامل مرتبط با آن در شیرخواران 6-12 ماهه تحت پوشش مراکز بهداشتی درمانی شهری شهر اردکان»، طلوع بهداشت یزد، د12،ش3.
  • حیدری، محمد صادق،یداله پور،محمد هادی، حسینی، زینب السادات، بصیرت، زهرا،(1393).«بررسی تطبیقی اهمیت شیر مادر از دیدگاه قران و دانش پزشکی»، اسلام و سلامت، د1، ش 3.

 

  • Andrew A. Alola. (2019).“Diaspora policies in comparison: An application of the Emigrant Policies Index (EMIX) for the Latin American and Caribbean region”, Department of Economics, Eastern Mediterranean University, Via Mersin 10-Turkey, KKTC, 99628 Contents lists available at Science Direct,Science of the total environment 658(2019). journal homepage: elsevier.com/locate/scitotenv.
  • Aakre, I.A, Lilleengen. M, Aarsand. T, Strand. &I, Barikmo.(2017). “Infant Feeding Practices in the Saharawi Refugee Camps Algeria, a Cross-Sectional Study among Children from Birth to Six Months of Age”. International Breastfeeding Journal,12 (8).
  • Brady, JP.(2012). “Marketing Breast Milk Substitutes: Problems and Perils throughout the World”. Archives of Disease in Childhood,97(6).
  • Brooks, L. (2012). Legal and Ethical Issues for the IBCLC, Burlington, United States: Jones & Bartlett Publishers.
  • Birchall, Jenny,(2016), Gender, Age and Migration An Extended Briefing, Bdidge Development-Gender, Institute of Development Studies (IDS).
  • Chowdhury, R.(2015). “Breastfeeding and maternal health outcomes: a Systematic Review and Meta-Analysis”. Acta Paediatr,104 (467).
  • Eidelman, A.(2020).“Impact of Refugee Status on Breastfeeding”. Breastfeeding Medicine, 15(7).
  • Fontana, M. (2018). “Analysis of the Strengths and Weaknesses of the Programs”, Policies and Practices of Infant Feeding in Ecuador. ARCHIVOS LATINO AMERICANOS DE NUTRICION, 168(1).
  • Green, T.(2011). The Economics of infant Feeding, London, UK: Edward Elgar Publishing.

Ø  Grijalva- Eternold, C.(2012).“ The double burden of obesity and malnutrition in a protracted emergency setting: a cross-sectional study of Western Sahara refugees”. PloS Med, 9(10).

  • Harris, D.(2021).“ Complementary Protection and Encampment”. Human Rights Law Review, 21(1).
  • Hsu, HT,TV, Fong.NM, Hassan.HL, Wong. JK, Rai.&Z, Khalid. (2012). “Human milk donation is an alternative to human milk bank”. Breastfeed Med, 7(2).
  • Janmyr, M.(2014). Protecting Civilians in Refugee Camps: Unable and Unwilling States, UNHCR and International Responsibility. Leiden, Netherland:Brill Nijhoff.
  • Martin, CR. &P, Ling. (2016). “Ling and Blackburn”, ‘Review of Infant Feeding: Key Features of Breast Milk and Infant Formula.Nutrients, 8(5).
  • Nurbayanti, S. (2020). “The Effects of Breastfeeding and Massage on Neonatus Pain During Intravenous Blood Sampling Procedures”. Journal of Neonatal Nursing, 27(2).
  • Pacheco, A.(2018). Humanitarian Asylum for Forced Migrants: The Case of Haitians’ Arrival in Brazil, Leiden, Netherland:Brill Nijhoff.
  • Stevens, P. (2009). “A History of Infant Feeding”. The Journal of Perinatal Education,18(2).
  • Vale, G.(2019). “Women in Islamic State: From Caliphate to Camps”. ICCT Policy Brief, 2(6).
  • Victora, C. (2016). “Breastfeeding in the 21st century: epidemiology, mechanisms, and lifelong effect”. Breastfeeding, 10017(387).
  • Convention on the Rights of the Child.(1999). Adopted and opened for signature, ratification and accession by General Assembly resolution 44/25 of 20 November 1989 entry into force 2 September 1990, in accordance with article 49.https://www.ohchr.org.
  • Committee on the Rights of the Children, General Comment No. 14, On the right of the child to have his or her best interests taken as a primary,2013, Para36-42. https://www.refworld.org.
  • Convention on the Elimination of All Forms of Discriminationagainst Women. 1979. New York, 18 December 1979, https://www.ohchr.org.
  • C003 - Maternity Protection Convention, 1919 (No. 3),International Labour Organization. https://www.ilo.org/dyn/normlex/en.
  • World Health Organization(2021),Breastfeeding characteristics of Syrian refugees in Turkey (2021). https://www.euro.who.int/en/countries -characteristics-of-syrian-refugees-in-turkey.
  • CESCR General Comment No. 12: The Right to Adequate Food (Art. 11) Adopted at the Twentieth Session of the Committee on Economic, Social and Cultural Rights, (1999), Available at:https://www.refworld.org.