سنخ‌شناسی سبک زندگی زنان شهر تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی گروه جامعه‌شناسی دانشگاه خوارزمی

2 عضو هیات علمی، گروه جامعه شناسی دانشکده علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه خوارزمی

چکیده

< p>سبک زندگی کارکرد تمایزبخشی داشته و با این ویژگی، به افراد در طبقات گوناگون هویت می‌دهد. تحقیق به بررسی سبک زندگی در میان 1200 نفر از زنان 15 سال به بالای ساکن در شهر تهران و خوشه‌‌بندی شهر پرداخته است. نتایج نشان داد که سبک زندگی در بین طبقات اقتصادی و اجتماعی مختلف در بسیاری از حوزه‌ها با هم متفاوت است و مناطق شهر تهران از حیث سبک زندگی در 6 خوشه قابل طبقه‌بندی هستند (خوشة اول، منطقة 1؛ خوشة دوم، مناطق 2، 4، 5، 7؛ خوشة سوم، منطقة 3؛ خوشة چهارم، منطقة 6؛ خوشة پنجم، مناطق 8، 9، 10، 13، 14، 15، 16، 17، 18، 19، 20، 21؛ خوشة ششم، مناطق 11، 12، 22) که از حیث میزان شیوع مؤلفه‌های سبک زندگی، رواج مؤلفة مدیریت بدن در خوشه‌های اول و چهارم، باورهای فرهنگی مبتنی بر جنسیت در خوشه‌های اول و سوم، باورهای فرهنگی عامیانه در خوشه‌های چهارم و پنجم، رفتار اقتصادی اسلامی در خوشه‌های دوم و پنجم، رفتار اقتصادی عقلانی در خوشه‌های سوم و یازدهم، رفتارهای خُرده‌فرهنگی محلی در چهارم و پنجم، و پایبندی دینی در خوشة پنجم زیاد است. نتیجة دیگر، همزیستی سبک زندگی اسلامی-ایرانی با همدیگر است؛ بطوریکه زنان مذهبی شهر تهران، درعین‌حال از مؤلفه‌های ایرانیِ سبک زندگی برخوردارند؛ این نتیجة نشان می‌دهد که زنان شهر تهران با حفظ فرهنگ ایرانی و پذیرش فرهنگ اسلامی نشان دادند که دین اسلام، نَه‌تنها مانع سبک زندگی ایرانی آنها نبوده، بلکه حتی با تقویت آن، شاهد سبک زندگی ایرانی- اسلامی هستیم که از ظرفیت بالا و خدمات متقابل برخوردار است.

کلیدواژه‌ها


×     افراسیابی، حسین و مرادی‌فر، طاهره (1394). بازسازی معنایی تغییر سبک زندگی زنان در شهر یاسوج. مجلة مطالعات اجتماعی-روانشناختی زنان، 13(3)، 77-98.
×     باکاک، روبرت (1381). مصرف. ترجمة خسرو صبری، تهران: نشر شیرازه.
×     بوردیو، پیر (1381). نظریه کنش، دلایلی عملی و انتخاب عقلانی. ترجمة مرتضی مردیها، تهران: نشر نقش و نگار.
×     جوادی، زهراسادات (1389). بررسی میان‌نسلی سبک زندگی زنان (مطالعه موردی شهر یزد). پایان‌نامة کارشناسی ارشد منتشرنشده، دانشگاه تهران، تهران.
×     حبیب‌پور گتابی، کرم (1394). انگاره‌های مصرف فرهنگی در بین زنان استان قم. فصلنامة مطالعات راهبردی زنان. فصلنامة مطالعات راهبردی زنان، 18(69)، 7-40.
×     حمیدی، الهام و فرجی، مهدی (1387). سبک زندگی و پوشش زنان در تهران. فصلنامة تحقیقات فرهنگی ایران، 1(1)، 65-92.
×     خادمیان، طلیعه (1387). سبک زندگی و مصرف فرهنگی. تهران: مؤسسه فرهنگی هنری جهان کتاب.
×     ذکایی، محمد سعید (1387). جوانان، بدن و فرهنگ تناسب. فصلنامه تحقیقات فرهنگی، 1(1)، 117-141.
×     رفعت­جاه، مریم (1387). تأثیر موقعیت شغلی بر سبک زندگی زنان شاغل: مطالعه­ای در زنان شاغل وزارت بازرگانی. مطالعات فرهنگی و ارتباطات، 4(11)، 160-137.
×     رنجبریان، بهرام، ذبیح‌زاده، کاظم و براری، مجتبی (1390). بررسی الگوهای مصرفی دانشجویان دختر دانشگاه اصفهان. زن در توسعه و سیاست (پژوهش زنان)، 9(2)، 190-163.
×     ریتزر، جورج (1379). نظریه جامعه‌شناسی در دوران معاصر. ترجمة محسن ثلاثی، تهران: نشر علمی.
×     شکری، مرسل و عباس‌زاده، محمد (1394). برسی مقایسه‌ای سبک زندگی مصرفی در میان دو گروه زنان شاغل و خانه‌دار در شهر میانه. فصلنامة مطالعات جامعه‌شناختی، 5(19)، 57-70.
×     شهابی، محمود (1386). سبک‌های زندگی جهان‌وطنانه در میان جوانان ایرانی و دلالت‌های سیاسی آن. پژوهشنامة سبک زندگی، 11، 39-72.
×     عباس‌زاده، محمد، نصرالهی، وسطی و دانش، لیلا (1395). آسیب‌شناسی تغییرات سبک زندگی دختران روستایی (مورد مطالعه روستای صوفی استان آذربایجان غربی). فصلنامة بررسی مسایل اجتماعی ایران، 8(1)، 23-49.
×     فاضلی، محمد (1382). مصرف و سبک زندگی. تهران: انتشارات صبح صادق.
×     کرم‌اللهی، نعمت‌اللهی و امینی‌فر، صبورا (1397). واکاوی سبک زندگی دختران بر اساس نحوه نمایش خود در شبکه‌های اجتماعی (تحلیل عکس پروفایل دختران در شبکه‌های اجتماعی فیس‌بوک و تلگرام). دوفصلنامة مطالعات اسلامی زنان و خانواده، 4(6)، 119-135.
×     کوزر، لویس(1373). زندگی و اندیشه بزرگان جامعه‌شناسی. ترجمة محسن ثلاثی، تهران: انتشارات علمی.
×     گوشبر، فرهاد (1384). طبقه اجتماعی و سبک زندگی. پایان‌نامة کارشناسی ارشد منتشرنشده، دانشگاه تهران، تهران.
×     گیدنز، آنتونی (1382). فراسوی چپ و راست. ترجمة محسن ثلاثی. تهران: انتشارات علمی.
×     گیدنز، آنتونی (1385). تجدد و تشخص، جامعه و هویت شخصی در عصر جدید. ترجمة ناصر موفقیان. تهران: نشر نی.
×     مجدی، علی‌اکبر، نبوی، رامپور، بهروان، حسین و هوشمند، محمود (1389). سبک زندگی جوانان ساکن شهر مشهد و رابطه‌ی آن با سرمایه فرهنگی و اقتصادی والدین. دوفصلنامة علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی مشهد، 7(2)، 131-161.
×     وبلن، تورستاین (1383). نظریه اقتصادی لباس زنان. ترجمة محمدرضا طاهری، مجلة سوره، 13، 52-55.
×     وبلن، تورستاین (1386). نظریه طبقة تن‌آسا. ترجمة فرهنگ ارشاد، تهران: نشر نی.
Boudreau, P. (1984). Distinction. New York: Rutledge & Keg and Paul.
Chao, A. & Schor, J. B. (1998). Empirical tests of status consumption: evidence from women’s cosmetics. Journal of Economic Psychology, 19(1), 107-31.
Katz-Gerro, Tally & Sullivan, Oriel (2004). Loisirs, Goûts et Appartenance Sexuelle en Grande-Bretagne: Evolution entre les Années 1960 et 1990 (‘Gendered Leisure: Cross-National Changes from the 1960s to the 1990s’). Sociologie et Societies Special Issue on ‘Goûts, Practiques Culturelles et Inégalitiés Sociales’ (‘Tastes, Cultural Practices and Social Inequalities’), 36(1), 165-86.
Kumaravel, Ramprabha (2017). Consumer Shopping Behaviour And The Role Of Women In Shopping-A Literature Review. Research Journal of Social Science & Management, 7(8), 63.
Lamont, M. et al. (1996). Cultural and Moral Boundries in the United States: Structural position, geographic location, and lifestyle explanations. Poetics, 2(4), 31-56.
Maqbool, Adeel & Atiq, Rizwana (2014). Changing Lifestyle of Women–An Empirical Study. IOSR Journal of Business and Management (IOSR-JBM), 16(4), 70-78.
Ranjitha, G. P. & Unnithan, Anandakuttan B. (2018). Self and Identity of Being an Ideal Woman: An Exploratory Qualitative Study. IIM Kozhikode Society & Management Review, 7(1), 33-44.
Simmel, G. (1957). Fashion. American Journal of Dociology, 62(6), 541-558.
Sobel, Michael E. (1983). Lifestyle and social structure. Washington, D.C. Academic press.
Stokburger-Sauer, N. E. & Teichmann, K. (2011). Is luxury just a female thing? The role of gender in luxury brand consumption. Journal of business research.